Interdisciplinary Legal Research

fa مبانی مشروعیت نظام سیاسی در اندیشه قرآنی آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای (مدظله) The Foundations of Political System Legitimacy in the Quranic Thought of Grand Ayatollah Khamenei تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">مسأله مشروعیت، به‌معنای حقانیت حکمرانی و توجیه اطاعت‌پذیری، از بنیادی‌ترین مباحث فلسفه سیاسی است که نظریه‌های گوناگونی همچون مشروعیت الهی، سنتی، کاریزماتیک، قرارداد اجتماعی و دموکراسی برای آن ارائه‌ شده است. پژوهش حاضر با رویکردی توصیفی - تحلیلی و با بهره‌گیری از روش تفسیر موضوعی - استنطاقی قرآن کریم، به تحلیل نظام‌مند مبانی مشروعیت نظام سیاسی در اندیشه قرآنی آیت‌ا... العظمی خامنه‌ای می‌پردازد. اهمیت این تحقیق ازآن‌روست که تاکنون پژوهش جامعی با تمرکز بر قرآن کریم درباره مبانی مشروعیت در اندیشه سیاسی ایشان سامان نیافته است. پرسش اصلی پژوهش این است که: «مبانی قرآنی مشروعیت نظام سیاسی در اندیشه آیت‌ا... العظمی خامنه‌ای چیست و چگونه تبیین می‌شود؟». یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که مشروعیت در اندیشه ایشان دارای ماهیتی دو ساحتی و «الهی - مردمی» است: ساحت الهی آن ریشه در نصب عام فقیه جامع‌الشرایط از سوی امام معصوم (ع) دارد که مستند به مفاهیم قرآنی ولایت، اطاعت از اولی‌الأمر و امامت است؛ ساحت مردمی آن، هرچند منشأ مشروعیت نیست، اما به‌منزله شرط تحقق و عامل عینیت‌یابی این مشروعیت در قالب «مقبولیت عمومی» عمل می‌کند که مستند به آموزه‌های قرآنی شورا و خلافت انسان است. بر این اساس، ایشان مشروعیت نظام سیاسی در عصر غیبت را منوط به تحقق هم‌زمان «اهلیت شرعی» (نصب عام) و «مقبولیت مردمی» (انتخاب) می‌دانند. این نظریه درنهایت به‌عنوان الگویی بدیع، جمع میان حق‌الله و حق‌الناس را در عرصه حکمرانی دینی تبیین می‌کند.</div> <div style="text-align: justify;">The issue of legitimacy is one of the most fundamental debates in political philosophy, with various theories addressing it. This study, using a descriptive-analytical approach and the thematic-exegetical method of interpreting the Qur’an, systematically examines the foundations of political legitimacy in the Qur’anic thought of Ayatollah al-Uzma Khamenei. The significance of this research lies in the fact that no comprehensive study has thus far focused on the Qur’an as the primary source for legitimacy in his political thought. The central question is: “What are the Qur’anic bases of political legitimacy in Ayatollah Khamenei’s perspective?” Findings indicate that legitimacy in his thought has a dual divine–popular nature. Its divine dimension rests on the general appointment of the qualified jurist, rooted in Qur’anic concepts of wilayah, obedience to those vested with authority, and imamate. Its popular dimension, while not the source of legitimacy, functions as a necessary condition for its realization through “public acceptance,” based on the Qur’anic teachings of shura and human vicegerency. Accordingly, he considers legitimacy during the occultation contingent upon both “religious qualification” (general appointment) and “popular acceptance” (election). Ultimately, this theory offers an innovative model reconciling divine rights and popular rights in religious governance.  </div> مشروعیت سیاسی, اندیشۀ قرآنی, آیت‌الله خامنه‌ای, ولایت‌فقیه, نصب عام, مقبولیت مردمی. Political Legitimacy, Quranic Thought, Ayatollah Khamenei, Guardianship of the Islamic Jurist (Velayat-e Faqih), General Appointment, Popular Acceptance. 15 30 http://ilrjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1076-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Bashir Ahmadi محمد بشیر احمدی bashia020@gmail.com 10031947532846001332 10031947532846001332 Yes Ph.D Student of Quran and Political Sciences, Al-Mustafa International University, Qom, Iran. دانشجوی دکتری قرآن و علوم سیاسی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران. (نویسنده مسؤول) GhlamReza Behrouzilak غلام رضا بهروزلک behroozlak@gmail.com 10031947532846001333 10031947532846001333 No Professor, Department of Political Studies, Baqir al-Ulum University, Qom, Iran. استاد تمام، گروه مطالعات سیاسی، دانشگاه باقرالعلوم، قم، ایران. Mohammad Ali Ghasemi محمد علی قاسمی ghasemimohammad110@gmail.com 10031947532846001334 10031947532846001334 No Professor Assistant, Research Deputy of the Jurisprudence Center of the Infallible Imams (A.S.), Qom, Iran. استادیار، معاون پژوهشی مرکز فقهی ائمه اطهار (ع)، قم، ایران.