مقاله حاضر به تبیین و تحلیل جایگاه داوری الکترونیکی در نظام حلوفصل اختلافات تجاری بینالمللی میپردازد. تحول ساختار تجارت جهانی و گسترش قراردادهای مبتنی بر فناوریهای نوین ارتباطی، کارآمدی شیوههای سنتی رسیدگی را با محدودیتهایی همچون هزینههای بالا، اطاله دادرسی و دشواریهای صلاحیتی مواجه ساخته است. از اینرو، تبیین سازوکارهای جایگزین، بهویژه داوری الکترونیکی، بهعنوان پاسخی متناسب با اقتضائات اقتصاد دیجیتال، ضرورتی نظری و کاربردی یافته است. هدف این نوشتار، روشنسازی مفهوم، مبانی حقوقی و کارکردهای داوری الکترونیکی و بررسی نسبت آن با قواعد حاکم بر داوری سنتی در اسناد بینالمللی و حقوق داخلی است. مقاله با رویکردی توصیفی–تحلیلی و با بهرهگیری از منابع کتابخانهای به بررسی اعتبار توافقنامه داوری الکترونیکی، نحوه برگزاری رسیدگیهای مجازی و چالشهای شناسایی و اجرای آرای صادره میپردازد. یافتهها نشان میدهد که گرچه چارچوبهای بینالمللی با پذیرش مفهوم دادهپیام و تفسیر موسع از شرط کتبی بودن، زمینه پذیرش داوری الکترونیکی را فراهم ساختهاند، اما خلأهای تقنینی و ابهامات اجرایی در برخی نظامهای حقوقی، از جمله در حقوق ایران، مانع بهرهبرداری کامل از ظرفیتهای آن است. در نتیجه، تقویت زیرساختهای حقوقی و فنی، شرط اساسی نهادینهسازی مؤثر داوری الکترونیکی در عرصه تجارت فراملی به شمار میآید.
Jafarzade S, Rajabzade M, Ghoreishi S M. An Analytical Study of International Commercial Dispute Settlement with Particular Reference to Electronic Arbitration. ILR 2026; 7 (2) : 6 URL: http://ilrjournal.ir/article-1-332-fa.html
جعفرزاده سیامک، رجب زاده مهدیه، قریشی سیدمهدی. مروری بر حل و فصل اختلافات تجاری بینالمللی با تمرکز بر داوری الکترونیکی. پژوهشهای حقوقی میانرشتهای. 1405; 7 (2)
.png)
